Na koszty użytkowania wieczystego składają się także koszty podwyżki stawki rocznej. Ile może kosztować cała batalia o aktualizację stawki za użytkowanie wieczyste? To klasyczne pytanie, jakie zadają mi moi Klienci. Nic dziwnego, że chcą wiedzieć na jakie koszty powinni być gotowi. Na każdym etapie użytkownik wieczysty kalkuluje czy ta walka jemu się opłaca. Czy koszty prawne i sądowe nie będą wyższe aniżeli sama podwyżka? Spróbujmy to oszacować.
Tutaj znajdziesz kompedium wiedzy na temat całego procesu aktualizacji. Dowiesz się, że aktualizacja ma zasadniczo dwa etapy: etap administracyjny oraz etap sądowy.
Koszty aktualizacji użytkowania wieczystego:
- Nowa opłata: Nowa, zaktualizowana opłata to wydatek coroczny. Odczujesz w budżecie wzrost stawki, co przekłada się często na opłacalność biznesu.
- Procedura odwoławcza: Jako użytkownik wieczysty możesz zakwestionować podwyżkę: złożyć wniosek o ustalenie, że aktualizacja jest nieuzasadniona, a potem sprzeciw od decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego.
- Wydatki na obsługę prawną i biegłego: Etap administracyjny jest bezkosztowy. Koszty mogą pojawić się na etapie ewentualnego procesu przed sądem (wynagrodzenie biegłego sądowego lub opłata sądowa). Osobnym wydatkiem będzie obsługa prawna procesu, którą warto nawiązać z kancelarią specjalizującą się w nieruchomościach.
Użytkowanie wieczyste zawsze z opłatą
Każdy użytkownik wieczysty musi płacić opłatę roczną. Opłaty roczne za wieczyste użytkowanie gruntu są należne przez cały okres trwania tego prawa i powinny być wpłacane corocznie, bez konieczności odrębnego wezwania, do dnia 31 marca każdego roku, za dany rok z góry. Za rok, w którym prawa do użytkowania wieczystego zostały ustanowione, opłata roczna nie jest pobierana. Na pisemny wniosek użytkownika wieczystego, złożony nie później niż 14 dni przed końcem terminu płatności, może być ustalony alternatywny termin zapłaty opłaty rocznej, nie wykraczający poza bieżący rok kalendarzowy.
Od czego zależy opłata roczna?
Opłata jest obowiązkowa i to wynika już z Kodeksu cywilnego. Ale jej wysokość zależy od wartości gruntu. A ta wartość jest zmienna w czasie.
Jeżeli rynek nieruchomości jest wzrostowy, a w Polsce ostatnio panuje taki trend, to wartość gruntu rośnie, z upływem czasu. Słuszną reakcją właściciela gruntu jest podwyżka. Najczęściej co trzy lata, zgodnie z ustawą o gospodarce nieruchomościami.
Czy każda podwyżka opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste jest uzasadniona?
Niekoniecznie. Urząd musi wykazać, że wzrosła wartość nieruchomości i dlatego konieczna jest aktualizacja opłaty rocznej. Ale nie zawsze jest tak, że wartości rosną. Są bowiem rynki, które są stabilne, albo nawet mają tendencję spadku cen. Nieruchomość nieruchomości nierówna. Różne segmenty rynku inaczej reagują. Nigdy nie ma pewności, że doszło do zwrotu wartości nieruchomości.
Uzasadnieniem podwyżki użytkowania wieczystego jest operat szacunkowy wyliczający rynkową wartość gruntu. Jeśli uważasz, że wycena jest błędna, możesz się od niej odwołać, np. do Samorządowego Kolegium Odwoławczego.
Koszt operatu szacunkowego ponosi właściciel (Urząd). Rzeczoznawca majątkowy wykonuje – na zlecenie urzędu operat szacunkowy, w którym wskazuje aktualność wartość rynkową gruntu. Dla użytkownika wieczystego ten etap jest bezkosztowy.
UWAGA! Nie mylić z wartością budynków! O specyficznej wycenie pod aktualizację użytkowania wieczystego pisałam tutaj.
Koszty odwołania od podwyżki za użytkowanie wieczyste
Jeżeli chcesz się bronić przed zawyżoną wyceną, rozpoczynasz procedurę administracyjną. Procedura rozpoczyna się wnioskiem o ustalenie, że aktualizacja jest nieuzasadniona.
Wniosek nie podlega opłacie, zatem formalnie jest bezkosztowy.
Wniosek rozpocznie procedurę przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym i od Ciebie zależy, czy etap administracyjny pokonasz samodzielnie, czy z kancelarią specjalizującą się w nieruchomościach. Podwyżka ma jednak swoje konsekwencje na lata. Z mojego doświadczenia z właścicielami dużych areałów wiem, że ci od razu zatrudniają prawników.
Dla przedsiębiorcy to nie formalność. To koszt, który bywa wprost wpisany w rentowność działalności — i który potrafi przesądzać o opłacalności prowadzenia biznesu w danej lokalizacji.
W użytkowaniu wieczystym problemem rzadko jest „różnica w jednym roku”. Kluczowe jest to, że przyjęta wartość staje się podstawą obciążenia na lata, a każda zwłoka w reakcji może utrwalić koszt, którego skutki liczy się w długim horyzoncie.

Koszty rozprawy przed SKO
Procedura administracyjna toczy się przed Samorządowym Kolegium Odwoławczym i z założenia ma doprowadzić do ugody, co zdarza się niezwykle rzadko.
Udział w rozprawie przed SKO jest bezpłatny.
Ale koszt pójścia tam bez przygotowania może kosztować dużo pieniędzy, a zwłaszcza podwyżkę opłaty rocznej, na kilka, albo nawet kilkanaście lat. Użytkownik może być konfrontowany z urzędnikami i samym rzeczoznawcą majątkowym. Tutaj nie wystarczy powiedzieć: „wycena jest zawyżona”. Zatrudnienie eksperta nierzadko kosztuje kilka-kilkanaście tysięcy złotych.
Ponieważ spór z operatem to rzadko spór „o liczbę”. To spór o cel wyceny, kompletność i trafność założeń oraz o to, czy organ mógł oprzeć decyzję na takim materiale bez pogłębionej analizy
Koszty sprzeciwu od decyzji SKO
Wartością przedmiotu sporu (zaskarżenia) jest różnica pomiędzy wysokością nowej i dotychczasowej wysokości opłaty rocznej. Opłata sądowa wynosi 5% tej wartości.
Koszty kontroperatu
Tak, w sprawach większej wagi można zdecydować się na poniesienie kosztu kontroperatu. To strategia używana zarówno podczas etapu administracyjnego, jak i sądowego.
Z doświadczenia wiem, że jest to koszt kilku tysięcy złotych oraz koszt czasu, aby znaleźć rzeczoznawcę, który podejmie się tego wyzwania.
Koszty prawnika
Koszt usług prawnika zależy od stopnia skomplikowania sprawy i jego specjalizacji.
Koszty biegłego – rzeczoznawcy majątkowego
Nakłady – koszty, które obniżą użytkowanie wieczyste
Rzeczoznawca majątkowy zatrudniony przez sąd wyceni wartość gruntu, to oczywiste. Ale z moimi klientami podejmujemy ( o ile to możliwe) strategię wyliczenia nakładów. O nakładach więcej przeczytasz tutaj.
Jeżeli użytkownik wieczysty podniesie – we właściwym czasie, dodajmy – zarzut nakładów, to także one będą podlegały wycenie.
Wyceny nakładów dokonuje również rzeczoznawca majątkowy. Dodatkowe godziny jego pracy zwiększą jego wynagrodzenie.
Koszty podwyżki użytkowania wieczystego – najczęściej zadawane pytania
Jak często dokonywana jest aktualizacja opłaty za użytkowanie wieczyste?
Najczęściej co trzy lata, zgodnie z ustawą o gospodarce nieruchomościami. Jeśli jednak dojdzie do nagłego wzrostu wartości działki, urząd może zainicjować aktualizację częściej.
Czy każda podwyżka opłaty rocznej za użytkowanie wieczyste jest uzasadniona?
Niekoniecznie. Urząd musi wykazać, że wzrosła wartość nieruchomości, a za nią opłata roczna. Procedura odwoławcza ma etap administracyjny i sądowy.
Od czego zależy wysokość opłaty za użytkowanie wieczyste nieruchomości?
Przede wszystkim od rynkowej wartości działki oraz jej przeznaczenia. Wartość określa operat szacunkowy, sporządzony przez rzeczoznawcę majątkowego.
Jak można się odwołać od podwyżki?
Po otrzymaniu wypowiedzenia dotychczasowej stawki złóż wniosek do SKO, idź na rozprawę i podnieś uzasadnione i rzetelne argumenty.
Czy błędny operat szacunkowy można skutecznie zakwestionować?
Tak, ale nie każdy błąd w operacie obniży wartość. Bez wiedzy eksperckiej procedura odwoławcza może się nie udać.
Kto może mi pomóc w sporze z urzędem?
W sytuacjach spornych warto skorzystać z pomocy kancelarii doświadczonej w walce z urzędami, wyceną nieruchomości i użytkowaniem wieczystym.
W czym mogę pomóc?
Jako radca prawny od nieruchomości:
- konsultuję wypowiedzenia stawki;
- oceniam zasadność procedury odwołąwczej;
- piszę wnioski do SKO, sprzeciwy do SKO;
- reprezentuję klientów przed SKO oraz przed sądem;
- przygotowuję klientów do procedury odwoławczej;
- poddaję analizie operaty szacunkowe;
- prowadzę spory sądowe o aktualizację stawki;
- jestem konsultantem zewnętrznym kancelarii prawnych;
- świadczę usługę sekundanta na rozprawie.

autorka:
Agata Wysocka
radca prawny
***
