Agata Wysocka

radca prawny

Reprezentuję właścicieli nieruchomości w sporach z administracją. Zaskarżam operaty szacunkowe, zmniejszam opłatę adiacencką oraz zwiększam odszkodowania. Konsultuję, doradzam i podpowiadam jak osiągnąć swój cel w sporze z urzędem. [Więcej]

Wywłaszczenie pod drogę – wszystko, co właściciel nieruchomości powinien wiedzieć

Dla większości właścicieli nieruchomości informacja o planowanej budowie drogi jest początkowo tylko kolejną urzędową wiadomością. Dopiero gdy w dokumentach pojawia się numer ich działki, okazuje się, że sprawa dotyczy ich bezpośrednio. W jednej chwili pojawiają się pytania: Czy mogę nie zgodzić się na wywłaszczenie pod drogę? Kiedy stracę własność? Ile wyniesie odszkodowanie? I co zrobić, jeśli urząd wyceni moją nieruchomość zbyt nisko?

Wywłaszczenie pod drogę jest dziś najczęściej spotykaną formą przymusowego przejmowania nieruchomości w Polsce. Dzięki tzw. specustawie drogowej państwo i samorządy mogą sprawnie realizować inwestycje drogowe, jednak dla właścicieli oznacza to często konieczność zmierzenia się z jedną z najtrudniejszych sytuacji majątkowych w życiu. Co istotne, utrata nieruchomości bardzo często następuje znacznie wcześniej, niż właściciel otrzyma jakiekolwiek pieniądze.

wywłaszczenie pod drogę

W praktyce większość osób skupia się na próbie zatrzymania inwestycji. Tymczasem doświadczenie pokazuje, że znacznie większe znaczenie ma walka o prawidłową wysokość odszkodowania. To właśnie na etapie wyceny nieruchomości najczęściej pojawiają się błędy, które mogą kosztować właściciela dziesiątki, a czasem nawet setki tysięcy złotych. Niejednokrotnie dopiero niezależna analiza operatu szacunkowego ujawnia, że wartość działki została ustalona zbyt nisko.

Decyzja ZRID – 2026 r.

Decyzja ZRID – kluczowe zagadnienia

  • Co to jest decyzja ZRID? – Decyzja ZRID (Zezwolenie na Realizację Inwestycji Drogowej) to decyzja administracyjna, która pozwala na budowę dróg w Polsce.
  • Wywłaszczenie i własność – Decyzja ZRID to „turbodecyzja”, 3 w 1:  działa jak pozwolenie na budowę, decyzja o lokalizacji drogi i decyzja o wywłaszczeniu (jednocześnie).
  • Odszkodowania – Decyzja ZRID dla wywłaszczonego właściciela działki oznacza prawo do odszkodowania, ustalanego odrębnie na podstawie operatu szacunkowego.
  • Terminy – Urząd wydaje decyzję ZRID w ciągu 90 dni od momentu złożenia wniosku przez zarządcę drogi.
  • Odwołania – Od decyzji ZRID właściciel działki może złożyć odwołanie. Odwołanie nie wstrzymuje budowy, ponieważ decyzja ZRID ma rygor natychmiastowej wykonalności.

Co to jest decyzja ZRID?

ZRID to skrót od pełnej nazwy: zezwolenie na realizację inwestycji drogowej.

ZRID jest decyzją administracyjną, wydawaną przez właściwy urząd, w celu budowę, rozbudowy lub przebudowy dróg publicznych.

Jej podstawą prawną jest Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych, określana mianem specustawy drogowej.

Decyzja ZRID jednocześnie przesądza o przebiegu drogi, pozwoleniu na budowę, przejęciu cudzej własności (wywłaszczeniu pod drogę) i zatwierdzeniu podziałów geodezyjnych gruntów.

ZRID to decyzja administracyjna, która wywołuje daleko idące skutki zarówno dla inwestora, ale też dla właścicieli nieruchomości gruntowych.

UWAGA! W decyzji ZRID nie ustala się odszkodowania za wywłaszczenie! Ustalenie kwoty odszkodowania za wywłaszczone nieruchomości zostanie ustalone w odrębnej decyzji.

decyzja ZRID

Kto wydaje decyzję ZRID?

W zależności od kategorii dróg:

  1. w odniesieniu do dróg krajowych i wojewódzkich decyzję ZRID wydaje Wojewoda.
  2. w odniesieniu do dróg powiatowych i gminnych decyzję ZRID wydaje starosta.

Upewnij się który z urzędów prowadzi procedurę – tam znajdziesz wszelką dokumentację projektową.

Kto wnioskuje o decyzję ZRID?

Zarządca drogi wnioskuje o decyzję ZRID. Kto jest zarządcą drogi? Według ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych wynika, że co do zasady zarządcą drogi będzie w odniesieniu do dróg:

i)  krajowych – Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad;

ii) wojewódzkich – zarząd województwa;

iii) powiatowych – zarząd powiatu;

iv) gminnych – wójt (burmistrz; prezydent miasta).

WAŻNE: właściciele działek sami nie muszą wnioskować o wydanie decyzji ZRID. Właściciele działek nie muszą tez wnioskować o odszkodowanie, ponieważ urząd sam, z urzędu, rozpocznie procedurę odszkodowawczą.

Operat szacunkowy – 12 rzeczy, które musisz wiedzieć

Operat szacunkowy – co to? To częste pytanie, jakie słyszę od moich Klientów. Kto pierwszy raz widział rzetelny operat szacunkowy na oczy, ten jest zaskoczony jego obszernością oraz treścią. Poniżej 12 faktów, jakie musisz wiedzieć o operacie szacunkowym.

Operat szacunkowy – według ustawy

Zgodnie z art. 156 ustawy o gospodarce nieruchomościami operat szacunkowy jest to opinia o wartości nieruchomości, sporządzana przez rzeczoznawcę majątkowego. 

Operat, jakkolwiek jest sporządzany w formie pisemnej, sam jest pewną formą wyrażenia opinii rzeczoznawcy o wartości nieruchomości. Forma operatu jest ściśle sformalizowana, zawiera nie tylko określenie wartości, ale opis sposobu dochodzenia do jej określenia. Konkluzja jest taka, że nie każda opinia (nawet jeśli jest sporządzona na piśmie przez rzeczoznawcę majątkowego) określa w sposób wiążący wartość nieruchomości.

Musi to być opinia sporządzona w formie operatu szacunkowego, przez co należy rozumieć stworzenie takiego dokumentu, który zawierałby wymagane w rozporządzeniach wykonawczych dane o rynku nieruchomości oraz posiadał stosowną strukturę, zgodną z przyjętymi standardami.

Operat szacunkowy – według Rozporządzenia

Zgodnie z § 78  Rozporządzenie Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 5 września 2023 r. w sprawie wyceny nieruchomości operat szacunkowy przedstawia postępowanie, o którym mowa w art. 4 pkt 6 ustawy o gospodarce nieruchomościami, zawiera informacje niezbędne przy dokonywaniu wyceny nieruchomości przez rzeczoznawcę majątkowego, w tym wskazanie podstaw prawnych i uwarunkowań dokonanych czynności, rozwiązań merytorycznych, przedstawienia toku obliczeń oraz wyniku końcowego.

operat szacunkowy

Operat szacunkowy a inne opinie rzeczoznawcy

Rzeczoznawca majątkowy może sporządzić na piśmie opinię o wartości nieruchomości w innej formie niż forma operatu szacunkowego.

Opinii takiej nie może nazwać operatem, jeśli nie spełnia ona stawianych mu wymogów. Chodzi tu mianowicie o opinie rozumiane jako opracowania i ekspertyzy niestanowiące operatu szacunkowego.

To rozróżnienie może być istotne przy zaskarżaniu operatu szacunkowego – dla celów administracyjnych (wywłaszczenia, opłaty adiacenckiej lub aktualizacji opłaty rocznej).

Przewijanie do góry