Użytkowanie wieczyste to dziwoląg prawny. Ni to własność, ni to użytkowanie. Ta instytucja to pozostałość poprzedniego systemu prawnego. Wprowadzona z zasady panującej w systemie komunistycznym, że nieruchomości gruntowe w miastach powinny być własnością państwa.
Po zmianie systemu użytkowaniu wieczystemu wieszczono już śmierć. Ale ono nadal istnieje, ma się dobrze, ale potrafi spędzić użytkownikom sen z powiek. Dochodzą słuchy, że użytkowanie wieczyste ma wrócić do systemu prawnego dla potrzeb budownictwa mieszkaniowego.
Użytkowanie wieczyste w prawie polskim
Historia użytkowania wieczystego rozpoczyna się w 1961r., gdy użytkowanie wieczyste wprowadzono do polskiego prawa w 1961 r., ustawą z dnia 14 lipca 1961 r. o gospodarce terenami w miastach i osiedlach. Na wiele lat użytkowanie z powodzeniem spoiło się z polskimi nieruchomościami.
Po wielu latach pojawiła się inicjatywa, by użytkowanie wieczyste zlikwidować i w 2018 roku wprowadzono ustawę, która z dniem 1 stycznia 2019 roku automatycznie przekształciła użytkowanie wieczyste gruntów zabudowanych na cele mieszkaniowe w prawo własności.
W 2023 roku w życie weszła nowelizacja ustawy o gospodarce nieruchomościami, wprowadzająca dalsze kroki w zakresie likwidacji użytkowania wieczystego. Nowelizacja wprowadziła możliwość przekształcenia użytkowania wieczystego w prawo własności dla osób prawnych, które były użytkownikami wieczystymi. Ta możliwość trwała tylko 12 miesięcy.
Aktualnie trwają prace nad ustawą, której celem jest między innymi przywrócenie możliwości oddawania nieruchomości w użytkowanie wieczyste na cele mieszkaniowe (obecnie jest to niemożliwe).
Aktualnie prawo użytkowania wieczystego jest regulowane przez:
- kodeks cywilny (art. 232 – 243),
- ustawę o gospodarce nieruchomościami oraz;
- ustawę z dnia 29 lipca 2005 r. o przekształceniu prawa wieczystego w prawo własności.

Użytkowanie wieczyste – co to jest?
Użytkowanie wieczyste to specyficzna forma władania cudzym gruntem. Polega na oddaniu gruntu stanowiącego własność Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego w użytkowanie osobie trzeciej. Użytkowanie wieczyste jest prawem czasowym. Ustanawia się je na okres max. 99 lat, min. 40 lat.
Użytkownik wieczysty ma prawo do korzystania z gruntu w sposób analogiczny do właściciela i w zamian za to płaci regularne, roczne opłaty właścicielowi. Przedmiotem użytkowania wieczystego mogą być wyłącznie grunty, a nie inne rodzaje nieruchomości, takie jak budynki czy mieszkania.
…









